ADP özel bölüm istihdam verisi

*Yeşil ok olumluyu kırmızı ok olumsuzu göstermektedir.

Dün ABD’de açıklanan ve beklentilerin üzerinde gelen ADP özel dal istihdam verisi Dolar’da güçlenmeye, risk iştahında da zayıflamaya neden oldu. Dolar endeksi (DXY) %0,7 oranında yükselirken, faizlere daha hassas Nasdaq teknoloji endeksi %1 düşüş gösterdi. Bugünkü kritik tarım dışı istihdam verisi (TSİ: 15.30) öncesinde piyasalar bu sabah defansif kalmaya devam ediyorlar. Tarım dışı istihdamın mayısta 650 bin kişi artış sergilemesi beklenirken, 1 milyona yakın bir bilgide Fed’in para siyasetine yönelik kaygılar artabilir ve risk iştahındaki zayıflık devam edebilir. Aylık %0,2 beklenen ortalama saatlik çıkarların da istihdamla birlikte beklentilerin üzerinde gelmesi durumunda satışlar belirginleşebilir. Zayıf bilgilerde ise dünkü fiyatlamalar da dikkate alındığında piyasa güçlü müspet bir reaksiyon verebilir. Yurtiçi piyasalar da tarım dışı sonrası oluşacak fiyatlamalara paralel hareket edebilir. Bugün Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Karadeniz’de yeni doğalgaz keşfi duyurusu da yakından izlenecek.
 

MAKROEKONOMİ

Dün global ölçekte mayıs ayına ait kesin hizmet PMI dataları izlendi. Avrupa tarafında hizmet PMI’ların mayıs ayında bölgede aşılama suratlarının artması ve birçok ülkede kısıtlayıcı önlemlerin gevşetilmesiyle bölge genelinde güçlü görünüm sergiledikleri gözlendi. Bu kapsamda, mayıs ayında hizmet PMI’lar, İngiltere’de aşılamadaki yüksek düzeyin de yardımıyla 61’den 62,9’a ve Euro Bölgesi’nde 50,5’ten 55,2’ye ve Almanya’da 49,9’dan 52,8’e yükseldi. ABD tarafında aşılama sürecindeki ilerleme, hizmet kesimi işletmelerinin açılmaları ve devasa teşvik paketlerinin tesiriyle 70,4’e yükseldi ve böylelikle tüm vakitlerin en yüksek düzeyine ulaşarak rekorunu yeniledi. Yeni siparişlerin artışı, son 9 ayın yeni ihracat siparişlerindeki en süratli artışın yardımıyla tüm vakitlerin en yüksek düzeyine ulaştı. Firmalar emekçi bulmakta zorlandıklarını, girdi maliyeti enflasyonunun hızlandığını belirttiler. Öteki yandan hizmet üreticisi firmaların, daha da yükselen maliyetlerini yansıtma kapsamında fiyatlarını büyük bir süratle artırdıkları gözlendi.

Aşılanma sürecindeki ilerleme ile olağanlaşma adımları ve nakit teşviklerin de yardımı ile insanların sosyaI faaliyetleri artmakta ve bu durum ISM imalat dışı PMI verisine olumlu yansıdı ve endeks 62,7’den 64’e yükseldi lakin raporda IHS Markit ile uyumlu olarak arz külfetleri, emekçi eksikliği ve fiyat artışları dikkat çekmekte. Bilgiye bakıldığında 18 alt bölümün tamamı genişleme bölgesinde. Üretim ve yeni siparişler alt endeksleri güçlü genişleme bölgesinde.

Bunun yanında, ABD’de bugünkü tarım dışı istihdam öncesi ADP özel bölüm istihdam verisi ve haftalık işsizlik maaşı müracaatları izlendi. Mayıs ayına ait ADP özel dal istihdamı beklentilerin epey üstünde temmuz sonrası en yüksek sayı olan 978 bin kişi arttı. Olağanlaşma adımları ile hizmet kesiminde istihdam 850 bin kişi, imalat bölümünde 52 bin kişi arttı. Firma büyüklüklerine nazaran bakıldığında ise istikrarlı bir dağılım görülmekte. Küçük ölçekli firmalar 333 bin, orta ölçekli firmalar 338 bin ve büyük ölçekli firmalar ise istihdamı 308 bin kişi artırdı. Geçen ayki istihdam artışı ise 742 binden 654 bin şahsa revize edildi. ADP verisi tarım dışı verisi öncesi istihdam açısından olumlu sinyal verirken, her vakit birbiriyle orantılı artmayabiliyor. Öbür yandan 29 Mayıs haftasına ait yeni işsizlik maaşı müracaatları, son beş haftadır arka arda düşüşünü sürdürerek 405 bin kişi düzeyinden 385 bin kişi düzeyine geriledi ve böylelikle salgın sonrası birinci kere 400 bin kişi düzeyinin altına gerilemiş oldu.

Mayıs ayında TÜFE, kapanma ve talep şartları nedeniyle %1,3 düzeyindeki beklentilerin altında aylık bazda %0,89 arttı. Yıllık TÜFE, %16,59’a gerileyerek yıllık artış trendini sonlandırdı. Merkez Bankası, Enflasyon Raporu’nda enflasyonun nisanda zirve yapmasını beklediklerini vurgulamıştı. Bu açıdan TCMB beklentisinin birinci etapta gerçekleştiğini görmekteyiz.  Dünkü yatırımcı toplantısında TCMB Lideri Kavcıoğlu da enflasyonda besbelli düşüş için üçüncü çeyreğin sonunu işaret etti ve siyaset faizinin gerçekleşmiş enflasyon üzerinde belirlenmeye devam edeceğini de tekrar belirtti. 

ÜFE tarihi ortalamalarının üzerinde seyretmeye devam etmekte. ÜFE’de aylık %3,92 artışla mayıs ayı tarihi ortalaması olan %1,3’ün hayli üzerinde. Neticede gerek kur tesiri gerekse memleketler arası emtia fiyatlarındaki yüksek seyir ve tedarik zincirindeki ıstıraplarla yaşanan arz kısıtları ÜFE kanalıyla TÜFE üzerinde risk oluşturmayı sürdürüyor. Yıllık ÜFE, %38,33 ile Kasım 2018’den beri en yüksek düzeyde. Çekirdek enflasyon olarak izlenen C endeksinde yavaşlama görülmekte, aylık %1,01 artarken, yıllık %17,77’den %16,99’a geriledi.

• Tam kapanmanın tesiriyle muhakkak eserlere olan talebin azalmasıyla yıllık manşet enflasyon ve B ve C  çekirdek enflasyon göstergelerinde düşüş görüyoruz.
• Güç, hizmet, besin ve alkolsüz içecekler ve altın hariç sağlam mallar aylık bazda mayıs ayları ortalamasının üzerinde artış kaydetti. Besinde işlenmemiş besindeki düşüşün sonlu olmasıyla bu ay aylık artış görüyoruz. Temel mallar ile mevsimselliğe ve artan girdi maliyetlerine karşın tam kapanmanın tesiriyle talep şartlarıyla baskılanan giysi ve ayakkabı tarihi ortalamanın bariz altında artış kaydetti. Bununla birlikte hizmet enflasyonu; kira, lokanta ve otellerdeki ölçülü seyre karşılık ulaştırma ve haberleşme hizmetleri kaynaklı tarihsel ortalamasının üzerinde artış kaydetti.
• %0,89 gerçekleşen TÜFE’nin kaynakları: Ulaştırma 0,39 puan (şehirlerarası otobüs fiyatı, LPG, akaryakıt, araba fiyatlarındaki artış…), konut 0,12 puan (doğal gaz artırımının tesiri artarak sürdü), giysi ve ayakkabı 0,10 puan, besin ve çeşitli mal ve hizmetler 0,08 puan (altın fiyatlarındaki artış çeşitli mal ve hizmetleri etkilemeyi sürdürüyor), lokanta ve oteller 0,06 puan etkiledi. Geri kalan kalemlerden haberleşme, eğitim ve sıhhat sonlu müspet tesir yaptı. Kapanma ile cümbüş ve kültür, indirimlerle birlikte alkollü içecekler ve tütün TÜFE’yi sonlu düşüş tarafında etkiledi.
• ÜFE’deki artışın sanayi gruplarına nazaran ana belirleyicileri ara mallar ve enerji olurken, ayrıntılarda ana metaller, dokumacılık eserleri, besin eserleri, kok ve rafine petrol eserleri, elektrik, gaz üretim ve dağıtımı, fabrikasyon metal eserler ve kimyasal ürünler yükselişte tesirli oldu. 

Merkez Bankası, 2021 yıl sonu enflasyon kestirimini %9,4 düzeyinden %12,2 (%10-%14,4 iddia aralığı) düzeyine çekmişti. Mayıs ayı TCMB Beklenti Anketi’nde anket iştirakçileri yıl sonu için %13,81 düzeylerinde bir enflasyon beklemekte. Ayrıyeten orta ve uzun vadeli enflasyon beklentilerinde de artış görmüştük.

Bilhassa global ölçekte ekonomik toparlanma ile güç fiyatlarındaki artış, milletlerarası emtia ve besin fiyatlarındaki yüksek seyir, tedarik zincirindeki düşüncelerle yaşanan arz kısıtları, ekonomik olağanlaşma ile bilhassa hizmet kesimindeki gecikmiş maliyet tesirlerinin yansımaları ve kur gelişmeleri ve döviz kuru geçişkenliği enflasyon üzerinde üst istikametli risk oluştururken, finansal sıkılaşma ile iç talepte görülmeye başlanan yavaşlama ise üst istikametli enflasyonist tesirleri sınırlayacaktır.
 
Birinci çeyrekte güçlü seyreden iç talep sonrası 2. çeyrekte kısmi yavaşlanma görülmekte. Ayrıca mayıs ayında tam kapanmanın da tesiriyle beklentilerin altında bir tüketici enflasyonu görüldü. TCMB’nin siyaset metinlerinde sık sık vurguladığı üzere finansal sıkılaşmanın tesirlerini iç talep üzerinde bundan sonraki süreçte görmemiz mümkün fakat aşılama sürecindeki gelişmeler ile olağanlaşmanın sürat kazanması iç talepteki besbelli yavaşlamayı sekteye uğratabilir.

Yurt dışı tarafta bugün bilgi takvimine bakıldığında,

• Bugün, piyasaların odak noktasında TSİ 14’te Fed Başkanı Jerome Powell’ın ve ECB Lideri Christine Lagarde’ın, Memleketler arası Ödemeler Bankası (BIS) tarafından düzenlenen etkinlikteki konuşmaları olacak.
• ABD tarafında, TSİ 15.30’da mayıs ayına ilişkin istihdam piyasası bilgileri takip edilecek. Buna nazaran, ortalama saatlik karların yıllık bazda artış suratının %0,3’ten %1,6 düzeyine yükselmesi bekleniyor. Tarım dışı istihdam artışı ise nisanda geniş çaplı mali dayanakların uygulanması, kısıtlayıcı önlemlerin gevşetilmeye başlanması ve aşılamaların hızlanmasının olumlu tesirine rağmen sürpriz bir biçimde 266 bin kişi düzeyine gerilemiş ve böylelikle son 3 ayın en yavaş artışını kaydetmişti. Bilhassa tarım dışı istihdam ekonomik toparlanmaya ait kuşku uyandırsa da bir faktörün de firmaların emekçi bulamaması olduğu da konuşulmuştu. Tarım dışı istihdamın mayısta ise tekrar toparlanarak 650 bin kişi artış sergilemesi ve işsizlik oranının ise %6,1’den %5,9 düzeyine gerilemesi bekleniyor. 
• Avrupa tarafında ise, TSİ 12’de Euro Bölgesi’nde nisan ayına ait perakende satışların, aşılamaların hızlanması, kısıtlayıcı önlemlerin kaldırılmaya başlanması ve baz tesirinin belirginleşmesiyle yıllık bazda artış suratının %12’den %25,5’e yükselmesi bekleniyor.
• Öteki yandan, bugün G-7 Ülkeleri Maliye Bakanları Telekonferans Toplantısı başlayacak ve 2 gün sürecek.

Yurt içi tarafta bugün bilgi takvimine bakıldığında,

TSİ 14.30’da mayıs ayına ait gerçek efektif döviz kuru endeksi verisi takip edilecek. Gerçek efektif döviz kuru endeksi, nisan ayında  aylık bazda %5 oranında düşüşle 62,29 düzeyine gerilemiş ve böylelikle TL, gerçek bazda son 4 ayın en düşük düzeyine gelmişti. Ayrıyeten TSİ 10’da TCMB’nin Aylık Fiyat Gelişmeleri Değerlendirmesi yayınlanacak. Öte yandan, Moody’s’in, Türkiye ülke değerlendirmesini gece yarısı yayınlaması bekleniyor. Moody’s’in değerlendirmesinde, Türkiye’nin kredi notunu ‘B2’ düzeyinde ve görünümünü ise ‘Negatif’ olarak muhafazası bekleniyor.
 

ŞİRKET HABERLERİ 

Garanti Bankası (GARAN, Nötr): Banka tarafından Hollanda’da yerleşik ve Banka’nın %100 iştiraki olan Garanti Holding B.V.ye 53,5mn Avro fiyatında sermaye artırımı yapılmasına ve Garanti Holding B.V.nin sermayesinde yapılacak artırım ile ilgili olarak gerekli her türlü süreçlerin yerine getirilebilmesi konusunda Genel Müdürlüğe yetki verilmesine karar verilmiştir.

30 Nisan 2021 Tarihli Garanti Bankası Raporumuz için tıklayınız…

Türk Telekom (TTKOM, Nötr): Şirket ile Türkiye Haber-İş Sendikası ortasında başlayan 14. Periyot Toplu İş Mukavelesi görüşmelerinde 60 günlük yasal görüşme mühleti sona ermiş olup mutabakat sağlanamamıştır. Görüşmeler Çalışma ve Toplumsal Güvenlik Bakanlığınca tayin edilecek resmi arabulucu aracılığıyla devam edecek olup bu süreçte Şirket ve Sendika her vakit bir ortaya gelip Toplu İş Kontratı imzalayabileceklerdir.

7 Mayıs 2021 Tarihli Türk Telekom Raporumuz için tıklayınız…

BÖLÜM HABERLERİ 

Bankacılık: Bankacılık bölümünün Nisan ayı net devir karı bir evvelki aya nazaran yüksek bazın da tesiriyle (mart ayı periyot sonu düzeltmeleri) %39,6 oranında azalarak 4,32 milyar TL’ye gerilemiştir. Net faiz gelirleri ile net fiyat kurul gelirleri dışında ticari kardan ticari ziyana geçilmesi ve öbür faaliyetlerdeki keskin düşüş karlılığın aylık bazda gerilemesinde tesirli olmuştur. Operasyonel masraflarda artış ise devam etmiştir. Nisan ayı karı sonrasında bankacılık dalının Ocak – Nisan 2021 net periyot karı bir evvelki yıla nazaran %5,4 oranında artarak 20,7 milyar TL’ye yüklemiştir. Kamu Bankalarının karı ise yıllık %47,1 oranında azalarak birebir periyotta 4,16 milyar TL olmuştur. Mevduat maliyetlerindeki artış devam ederken, kredilerden alınan faiz gelirlerinin düşmesi ve TÜFE endeksli tahvillerinin bir evvelki ayda gözlenen katkısının bu ayda gözlenmemesi net faiz gelirlerinde %18,7’lik bir düşüşe yol açmış ve bu kalemden 14,8 milyar TL gelir elde edilmiştir. TL kredilerdeki yavaşlamanın da tesiriyle net fiyat ve komite gelirleri ise %9,9 oranında düşmüş ve 4,6 milyar TL olmuştur. Başka yandan, bir evvelki aydaki 1,1 milyar TL’lik ticari karın bu çeyrekte 5 milyar TL ziyana dönüşmesi karın düşmesinde kıymetli bir etken olmuştur. Buna ek olarak, öbür faaliyet gelirlerinin %58,1’lik düşüşle 3,3 milyar TL’ye gerilemesi de kar üzerinde kıymetli baskı yaparken, operasyonel sarfiyatlar %8,4 oranında artarak 9,3 milyar TL’ye çıkmıştır. Bankacılık kesiminin karşılık masrafları ise Nisan ayında %75 oranında azalarak 3,9 milyar TL’ye düşmüş ve karın daha fazla gerilemesine pürüz olmuştur. Nisan ayında TL krediler, tüketici kredilerindeki büyüme oranının yavaşlamasıyla yalnızca %0,3 oranında yükselmiştir. Toplam krediler ise %0,5 oranında büyümüş ve 3.870 milyar TL’ye yükselmiştir. Fonlama tarafında bakıldığında, TL mevduatlarda %0,9 oranında büyüme görülürken, toplam mevduatlar %1,2 oranında artarak 3.856 milyar TL’ye yükselmiştir. Bankacılık kesiminin kredi/mevduat oranı ise 50 baz puan azalarak %100,4 olarak gerçekleşmiştir. Bankacılık kesiminin kümülatif özsermeye karlılığı azalan aylık karın tesiriyle 30 baz puan düşse de %10,4 ile çift hanede kalmaya devam etmiştir. Faal karlılık ise %1 ile değişmemiştir. Öte yandan, net faiz marjı ise aylık bazda 3 baz puan gerileyerek %2,81’e düşmüştür. Bankacılık dalı problemli kredi oranı ise problemli kredileri intikallerine yönelik devam eden takviye, güçlü tahsilatlar ve kredi büyümesine bağlı olarak düşmeye devam ederek – aylık bazda 6 baz puan – %3,69 olmuştur. Son olarak, sermaye yeterlilik oranı mayıs ayında %17,93 olarak gerçekleşmiştir.

ÖTEKİ ŞİRKET HABERLERİ 

Anel Elektrik (ANELE): 24.05.2021 tarihli KAP bildiriminde; Birleşik Arap Emirlikleri’nde heyeti Şirketin bağlı iştiraki Anel Emirates LLC nin üstlenmiş olduğu Abu Dhabi Milletlerarası Havalimanı Elektrik işleri ile alakalı proje patronu TAV-CCC-Arabtec JV (TCA JV) projenin ana patronu Abu Dhabi Havalimanı yönetimi (ADAC) ile olan kontratlarının ADAC tarafından feshedildiğini, hususun TCA JV tarafından değerlendirildiğini ve önümüzdeki günler içerisinde daha net bilgi verileceği Şirkete bildirdiğini, yaşanan gelişmeler çerçevesinde bahsin tüm taraflarıyla değerlendirilip gerekli aksiyonların alınması konusunda İdare Heyeti’ne yetkinin verildiği bilgisi paylaşılmıştı.

İdare Heyetine verilen yetki çerçevesinde Abu Dhabi / Birleşik Arap Emirlikleri’nde heyeti Anel Emirates LLC şirketinin patronu TAV-CCC-Arabtec JV den olan alacakları ile alakalı olarak tahkim süreçleri başlatılmıştır. Tahkim başvurusu 25.05.2021 tarihinde yapılmış, lakin tahkim müracaatının kabul edilip edilmeyeceği aşikâr olmadığından Sermaye Piyasası Kurulu’ nun II-15.1 sayılı Özel Durumlar Bildirisi’nin 6’ıncı hususu kapsamında Şirketin yasal çıkarlarının ziyan görmemesi ve yatırımcıların yanıltılmasına yol açılmaması için tahkim müracaatının ertelenmesine karar verilmiştir.  Yapılan tahkim başvurusu Abu Dhabi Ticari Uzlaşma ve Tahkim Merkezi (ADCCAC) tarafından kabul edilerek sürece alınmış ve Tahkim Merkezi tarafından 03.06.2021 tarihi itibariyle ilgili taraflara mevzu hakkında yanıtlarını sunmaları ve tahkim heyetini oluşturmaları için gerekli bildirim yapılmıştır. Bu kapsamda erteleme kararı ile birlikte tahkim müracaatının kabul edildiğini kamuoyuyla paylaşırız.

Banvit (BANVT, Nötr): Şirket tarafından 25.05.2021 tarihinde yapılan Özel Durum Açıklaması ile Bandırma Piliç Üretim Tesisimiz ile Bandırma İleri Süreç Tesisinin üretim kapasitelerini artırmaya yönelik Şirket tarafından toplam 46 Milyon ABD Doları meblağında yatırım yapılacağı ve bu yatırımın hem Şirket öz kaynaklarından hem de yatırım kredisinden finanse edileceği kamuya açıklanmıştı. Bu çerçevede, yatırımımın gerçekleştirilmesine yönelik olarak Vakıfbank ile 228 Milyon Türk Lirası fiyatında yatırım kredisi mutabakatının yapıldığını açıklanmıştır.

Martı GYO (MRGYO, Hudutlu Pozitif): Şirket portföyünde yer alan gayrimenkul bedellerine ait geçen yıl açıklanan 21.09.2020 tarihli değerleme raporlarında toplam paha 542,6mn TL iken, bu periyot 31.05.2021 tarihli değerleme raporlarındaki gayrimenkullerin toplam bedeli 179,8mn TL artış ile 722,4mn TL’ye çıkmıştır.
 
FAİZ PİYASALARI

Perşembe günü yüklü ortalama fonlama maliyeti %19 düzeyinde yatay seyretti. TCMB dün 60 milyar TL’lik (%19’dan, 7 gün vadeli) haftalık repo ihalesi açtı, toplam fonlama meblağı ise tamamı haftalık repo ihaleleri kaynaklı 338 milyar TL  oldu.

ABD 10 yıllık hazine tahvillerinin faizi dün güne %1,59 düzeylerinden başlarken, gün içerisinde %1,58-%1,63 bandında hareketin akabinde %1,63 düzeyinden günü kapattı. 

Yurt içi tahvil piyasasında, dün randıman eğrisi genelinde günlük bazda sonlu yükselişler gözlendi. Bu kapsamda, günlük bazda kısa, orta ve uzun vadeli tarafta faizlerde 10 baz puana varan yükselişler görüldü. 

GÜNLÜK ÖZET PİYASA DATALARI
 

Kaynak Ziraat Yatırım
Hibya Haber Ajansı

Kaynak: Hibya Haber Ajansı