MSCI Dünya endeksi rekor düzeyde

*Yeşil ok olumluyu kırmızı ok olumsuzu göstermektedir.

Dün MSCI Dünya endeksi rekor düzeyde günü kapatırken, bu sabah ABD ve Avrupa vadelilerinde alıcılı seyir devam ediyor. Asya’da ise NATO Doruğu’nda G7 ülkelerinin rekabet konusunda karşı durduğu Çin hariç borsalar çoğunlukla müspet bölgede seyrediyorlar. Güçlü global büyüme, düşen ABD on yıllık tahvil faizi ve merkez bankalarının sıkılaştırma konusunda ivedi etmeyeceğine yönelik beklentiler müspet risk iştahındaki ana katalizörler olarak sıralanabilir. Yurtiçi tarafta ise dün Cumhurbaşkanı Erdoğan ile ABD Lideri Biden’ın görüşmesi sonrasında TL varlıklarda kısmi hareketlilik gözlendi. Görüşmede değerli bir husus başlığı olan S-400 ile ilgili yeni bir gelişme gözlenmese de Erdoğan’ın, Türkiye ile ABD ortasında çözülemeyecek bir sorunun olmadığını söylemesi önümüzdeki süreçte diplomatik bağlantılarda ilerleme sağlanabileceğine işaret ediyor. Biden ise “Erdoğan ile çok düzgün bir toplantı gerçekleştirdik, gruplarımız çalışacak”, dedi. Bu kapsamda TL’de toplantı sonrasında görülen kıymet kaybı dün ile hudutlu kalabilir ve Dolar / TL 8,50/52 direnç bölgesinin altında kalabilir ki kur bu sabah sakin bir imaj çiziyor. Dün akşam seansında vadeli kontratta da hudutlu düşüş görülürken, BIST100 endeksi güne yatay bir imaj ile başlayabilir. Gün içerisinde ise 1.445/40 takviye bölgesi ile 1.465 direnci ortasında bant hareketi görülebilir.
 

MAKROEKONOMİ

Fed öncesi altın düşüşünü sürdürürken, Wall Street’te dün teknoloji paylarındaki yükseliş öne çıktı ve S&P 500 endeksi de rekorunu tazeledi. ABD 10 yıllıkların faizi, %1,50 düzeylerindeki seyrini sürdürüyor. Bugün Asya borsalarında karışık bir seyir gözleniyor. Merkez bankaları yetkililerinden gelen açıklamalar ise art planda izleniyor. Avustralya Merkez Bankası İdare Heyeti’nin varlık alım programını küçültmeyi düşünmenin çok erken olacağını belirttiği görülürken, Avrupa Merkez Bankası Başkanı Lagarde, pandemi acil varlık alım programının (PEPP) Mart 2022’de sona erip ermeyeceğine yönelik soruya “bunları konuşmak için çok erken” karşılığını verirken, ECB İdare Kurulu Üyesi Robert Holzmann ise yeni bir virüs dalgası olmaması durumunda martta PEPP’in sona ermesini beklediğini söyledi. Bu arada İngiltere’de, ülkedeki koronavirüs olay artışları nedeniyle uygulanan tüm kısıtlamaların kaldırılması 21 Haziran’dan 19 Temmuz’a kadar uzatıldı.
 
Cari süreçler açığı, nisan ayında 1,71 milyar USD ile 2,26 milyar USD olan piyasa beklentisinin altında gerçekleşti. Mart ayında cari açık 3,4 milyar USD gerçekleşmişti. İhracatın güçlü seyri, ithalatın sürat kesme eğilimi ve hizmet gelirlerindeki hudutlu toparlanma cari açıktaki artışı bu devirde sınırlıyor. 1,71 milyar USD gerçekleşen cari açığın finansmanına baktığımızda, 332 milyon USD’luk kısmı net yabancı sermaye girişi ve 198 milyon USD’lik kısmı ise net kusur noksanla karşılanırken, geri kalan finansman gereksiniminin 1,2 milyar USD’lik kısmı ise rezervlerle karşılandı.

        Kaynak: TCMB.
Çekirdek cari istikrar göstergeleri de düzgünleşti. Geçen sene nisanda 3,5 milyar USD açık veren altın ve güç hariç cari süreçler istikrarı bu sene birebir ayda 0,9 milyar USD fazla verdi. Cari açık kümülatif olarak 36,3 milyar USD’den 32,7 milyar USD’ye geriledi ve cari açık/GSYH*oranı %5 düzeyinden %4,5’e geriledi. (*2021 1. çeyrek GSYH)
 
Geçen seneye göre ithalatın yüksek seyretmesine karşılık ihracatın, hizmetler ve ikincil gelir istikrarının daha güzel performans sergilemesiyle cari açıktaki düşüş sürüyor. Aralık ayından bu yana altın ithalatının da azalma eğiliminde olduğunu görüyoruz, hatta net altın ihracatı, Ağustos 2018’den bu yana birinci sefer fazla verdi.
 
Geçen sene salgın nedeniyle nisan ve mayıs ayında hiç seyahat geliri elde edememiştik, hizmetler istikrarı de negatif paha almıştı. Bu sene ise hudutlu toparlanma görsek de 2019 yılının birinci 4 ayıyla karşılaştırdığımızda zayıf seyir sürüyor.

Hatırda Kalması Gerekenler:

• Ticaret Bakanlığı’nın süreksiz datalarına nazaran dış ticaret açığının mayıs ayında 4,15 milyar USD gerçekleştiğini görüyoruz. Bu da mayısta yaklaşık 3 milyar USD düzeylerinde bir cari açıkla karşılaşabileceğimizi işaret ediyor, salgının derin hissedildiği Mayıs 2020’de 4 milyar USD ile görece yüksek bir cari açık görmüştük. Bu da 12 aylık kümülatif cari açıktaki gerilemenin süreceğini gösteriyor.
• Tedarik zincirindeki badireler risk faktörü olmayı sürdürse de güçlü global imalat bölümü, ihracatı desteklemeyi sürdürüyor. Altın ithalatında gerileme sürerken, toplam ithalatın mayısta sürat kesmeyi sürdürdüğünü görüyoruz. Petrol başta olmak üzere emtia fiyatlarının seyri ise değerli bir faktör olmaya devam etmekte. Neticede şimdi sert bir yavaşlama görmesek de bu sene sıkılaştırıcı siyasetlerin etkisiyle ithalatın sürat keseceği düşünülmekte. Rusya kaynaklı aşağı taraflı riske rağmen aşılama sürecinin sürat kazanması ve hadiselerdeki ölçülü seyirle birlikte, Almanya’nın, Türkiye’den Almanya’ya gidenlere karantina uygulamasını kaldırması, turizm gelirlerinin toparlanma sergileyeceği beklentilerini desteklemekte. Sonuçta piyasa beklentisi, 2020’de 37,3 milyar USD gerçekleşen cari açığın, bu sene daralarak 25,7 milyar USD civarında (GSYH oranı ~%3,5) gerçekleşebileceği istikametinde.

Dün mayıs ayı konut satış istatistikleri açıklandı. Bilgide hem tam kapanma hem de finansal şartlardaki sıkılık tesirli oldu. Aylık konut satışları %38,3 düşerek 59.166 adede geriledi, geçen yılın birebir ayı ile kıyaslandığında %16,2 yüksek kaldı lakin geçen sene mayıs ayında salgın şartları baskındı. Finansal şartlardaki sıkılaşmanın tesirleri ipotekli konut satışları üzerinde belirginleşmeye devam etmekte. Aylık %39,7 düşerek, 10.560 adede geriledi ve bu düzey Haziran 2019’dan bu yana en düşük düzey. Geçtiğimiz sene TCMB’nin salgına yönelik olarak izlediği genişlemeci siyasetler sonucu düşen faiz oranlarının tesiriyle bilhassa geçtiğimiz yılın temmuz ayında konut satışları 200 binli düzeylere ulaşmış ve ipotekli konut satışları da rekor düzeyleri görmüştü. Önümüzdeki aylarda yıllık karşılaştırmalarda baz tesiri de tesirli olacak ve finansal sıkılaşmanın konut satışlarını etkilemeye devam etmesi beklenmekte.

Bugünkü bilgi takvimine bakıldığında,
 
ABD tarafında, geçen hafta beklentilerden yüksek gelen TÜFE verisi sonrası TSİ 15.30’da mayıs ayına ait ÜFE verileri açıklanacak. Nisanda ÜFE aylık bazda %0,6 artışla beklentileri aşmış, yıllık bazda da %4,2’den %6,2 düzeyine yükselerek Eylül 2008’den bu yana en yüksek düzeyine ulaşmıştı. ÜFE’deki artışta, kısıtlayıcı önlemlerin gevşetilmeye başlanması, hükümet tarafından sağlanan teşviklerin ekonomik toparlanmayı desteklemesinin yanında, global çapta petrol ve öbür emtia fiyatlarındaki yükselişler, tedarik zincirindeki bozulmaların yanında baz tesirinin tesirli olduğu görülüyor. ÜFE’nin mayısta ise, aylık bazda %0,6 düzeyinde artması beklenirken,  yıllık bazda %6,2’den %6,3 düzeyine yükselmesi bekleniyor.
 
Ayrıyeten ABD’de TSİ 15.30’da haziran ayına ait New York Fed Empire State imalat sanayi endeksi verisi açıklanacak. Endeks mayısta 26,3’ten 24,3 düzeyine hafif düşüş sergilemiş, fakat 2018’den yana en yüksek düzeylerdeki seyrini sürdürmüştü. Endeksin haziranda 22 düzeyinde gerçekleşmesi bekleniyor. Bunun yanında, ABD’de TSİ 16.15’te mayıs ayına ait sanayi üretimi ve kapasite kullanım oranı ile TSİ 15.30’da perakende satışlar verileri takip edilecek. Sanayi üretimi nisan ayında aylık %0,5 artmış, kapasite kullanım oranı ise %74,6’ya yükselmişti. Nisan ayında tedarik zincirindeki sıkıntıların yansımasını datada görmüştük. Motor ve kesimleri üretimi aylık %4,3 düşerek çip tedarik meselelerinin otomotiv bölümü üretimini etkilemeye devam ettiğini göstermekteydi. Mayıs ayında beklenti, tedarik zincirindeki sıkıntıların devamına karşın olumlu gelen ISM ve PMI görünümüyle uyumlu olarak sanayi üretiminde aylık artışın devam etmesi tarafında. Bu kapsamda, mayısta sanayi üretiminin, %0,6 oranında artması ve kapasite kullanım oranının %75,1 düzeyine yükselmesi bekleniyor. Perakende satışlar ise nisanda yatay seyretmişti. Bilhassa araba fiyatlarındaki artış ile satışlardaki düşüşün tesiriyle beklenti, bilginin aylık %0,7 düşmesi tarafında.

Avrupa tarafında ise, TSİ 09’da Almanya’da mayıs ayına ait kesin TÜFE verisi açıklanacak. Mayıs ayına ait öncü TÜFE, güç eserleri kümesinde yüksek fiyat artışlarının tesiriyle aylık bazda %0,5 oranında artışla %0,3 düzeyindeki beklentileri aşarken, yıllık bazda ise %2’den %2,5 düzeyine yükselmiş ve böylelikle Ekim 2018’den bu yana en yüksek düzeye ulaşmıştı.

Bunun yanında, TSİ 11’de ECB İdare Kurulu Üyesi Olli Rehn’in ve TSİ 16.50’de ECB İdare Konseyi Üyesi Fabio Panetta’nın konuşmaları takip edilecek.

Ayrıyeten NATO Tepesi’nin akabinde bugün AB-ABD Tepesi Brüksel’de gerçekleştirilecek.

Yurt içi tarafta ise, TSİ 11’de mayıs ayına ait Merkezi İdare bütçe dengesi açıklanacak. Bütçe, nisan ayında 16,9 milyar TL açık verirken, faiz dışı istikrar ise 1,7 milyar TL fazla vermişti. Bütçe, gelirlerin masraflardan daha süratli artışını sürdürmesiyle ikinci çeyreğin başlangıcında geçen seneye nazaran olumlu bir resme işaret etmişti. Geçen sene pandemi nedeniyle artan harcamalar ve ötelenen vergi gelirleriyle bütçe istikrarı mart ve nisan ayında bariz açık vermişti. Bu görünüm altında nisan ayında yıllık kümülatif açık ise 120,4 milyar TL’den 94,1 milyar TL’ye düzgünleşti ve bütçe açığı /GSYH oranı ise %1,8 düzeyine gerilemişti.

• Bütçe verisi öncesi izlediğimiz Hazine nakit istikrarı ise mayısta 29 milyar TL açık verirken, yıllık kümülatif nakit açığı 111,3 milyar TL’den 130,4 milyar TL’ye geldi. Gelirler aylık %12,4 düşerken, sarfiyatlar ise %2,4 arttı. Mayıs ayında bütçe açısından bakıldığında bir evvelki aya nazaran tam kapanmanın da tesiriyle gelirlerde azalma, masraflarda kısmi artış olmasını ve kümülatif bütçe açığının sonlu artmasını beklemekteyiz. Yılın geri kalanında salgın önlemlerine bağlı olarak harcamaların seyri ve büyüme görünümü bütçe istikrarında belirleyici olacak. Aşılanmaya bağlı olarak olağanlaşma adımlarının hızlanmasının vergi gelirlerini desteklemesi, bununla birlikte para siyasetindeki mevcut duruşun iç talep üzerinde baskı oluşturarak vergi gelirlerinde aşağı istikametli riskleri canlı tutması mümkün.

ŞİRKET HABERLERİ 

Bagfaş Bandırma Gübre Fabrikaları (BAGFS): Şirketin Balıkesir İli Erdek İlçesi Bandırma – Erdek Karayolu 10. km’de faaliyette bulunan Sülfürik Asit, Fosforik Asit, Nitrik Asit ve AS, CAN/AN, Dap/Npk tesislerinde, Ek1 ‘de verilen teslim tesellüm tutanağı çerçevesinde T.C. Balıkesir Valiliği Etraf ve Şehircilik Vilayet Müdürlüğü’nün (Ek 2(a) ve Ek 2(b)) uyarınca işletmenin tüm faaliyetlerinin verilen 50 günlük müddetin sonunda durdurulacağı hususu 12.06.2021 Cumartesi günü saat 17:45’de bildirim edilmiştir. İdare Heyetinin 14.06.2021 tarihli toplantısında Fabrikalarda gerekli lojistik ve teknik tüm önlemlerin alınmasına ve hukuka muhalif olduğu kanaatinde olduğu bu sürece karşı yasal hakların müddeti içinde kullanılmasına oy birliği ile karar verildiği açıklanmıştır.

Öbür taraftan, Hisseleri Yıldız Pazar’da süreç gören Bagfaş Bandırma Gübre Fabrikaları A.Ş.’nin 14/06/2021 tarihinde KAP’ta duyurduğu özel durum açıklaması dikkate alınarak, Şirket hisselerinin Yakın İzleme Pazarı’na alınmasına, Şirket hisselerinin süreç sırasının 15/06/2021 günü sonuna kadar kapalı kalmaya devam etmesine ve 16/06/2021 tarihinden itibaren Yakın İzleme Pazarı’nda tekrar açılmasına karar verilmiştir.

İş Bankası (ISCTR, Nötr): Banka tarafından, toplamda 300mn Euro yahut Türk Lirası da dahil öteki para ünitelerinde muadili meblağa kadar, yurt dışında İpotek Teminatlı Menkul Değer ihraç edilmesine ait gerekli süreçlerin yapılması konusunda Genel Müdürlüğü yetkili kıldığı duyurulmuştu. Kelam konusu karar kapsamında Banka tarafından Sermaye Piyasası Heyeti’ne gerekli müracaatta bulunulmuştur.

10 Mayıs Nisan 2021 Tarihli İş Bankası Raporumuz için tıklayınız…

Türk Hava Yolları (THYAO, Nötr): Şirket Mayıs 2021 periyoduna ait trafik sonuçları açıklamıştır. Buna nazaran; mayıs 2019 devrinde 5,9 milyon olan toplam yolcu sayısı, 2021 yılının tıpkı periyodunda 2,1 milyon olarak gerçekleşmiştir.  Yolcu doluluk oranı Mayıs 2021 devrinde %58,4 olarak gerçekleşmiştir. Taşınan Kargo-Posta, Mayıs 2019 periyodunda 129.441 ton iken, 2021 yılının tıpkı periyodunda %23,1’lik artışla 159.318 tona ulaşmıştır. Mayıs ayı ile birlikte Ocak – Mayıs 2021 periyoduna ait trafik sonuçlarına nazaran ise;  Ocak – Mayıs 2019 devrinde 28,5 milyon olan toplam yolcu sayısı, 2021 yılının tıpkı periyodunda yaklaşık 11 milyon olarak gerçekleşmiştir.  Yolcu doluluk oranı 2019 yılının tıpkı devrine nazaran 19,3 puanlık azalma ile %60,8 olarak gerçekleşmiştir.   Toplam Arz Edilen Koltuk Km (AKK), Ocak – Mayıs 2019 devrinde 72,7 milyar iken, 2021 yılının birebir periyodunda %50,2 azalarak 36,3 milyar olarak gerçekleşmiştir.   Taşınan Kargo-Posta, Ocak – Mayıs 2019 periyodunda 593.430 ton iken, 2021 yılının tıpkı periyodunda %25,8’lik artışla 746.582 ton olarak gerçekleşmiştir.  2021 Mayıs ayı sonunda filodaki uçak sayısı 367 olmuştur.

7 Mayıs 2021 Tarihli Türk Hava Yolları Raporumuz için tıklayınız…

BÖLÜM HABERLERİ 

Konut: Türkiye genelinde konut satışları Mayıs ayında bir evvelki yılın birebir ayına nazaran %16,2 artarak 59.166 oldu. Konut satışlarında İstanbul 11.356 konut satışı ve %19,2 ile en yüksek hisseye sahip oldu.  Türkiye genelinde ipotekli konut satışları ise bir evvelki yılın birebir ayına nazaran %42,9 azalış göstererek 10.560 oldu. Toplam konut satışları içinde ipotekli satışların hissesi da %17,8 olarak gerçekleşti. Öte yandan, mayıs ayındaki konut satışları ile birlikte Ocak – Mayıs periyodunda toplam konut satışları bir evvelki yılın tıpkı periyoduna nazaran %3,8 azalışla 418.079 olarak gerçekleşirken, ipotekli konut satışı %54,3 azalışla 75.290 oldu. Son olarak, yabancılara yapılan konut satışları bir evvelki yılın birebir ayına nazaran %106,5 artarak 1.776 oldu. Ülke uyruklarına nazaran en çok konut satışı Irak vatandaşlarına yapıldı.

BAŞKA ŞİRKET HABERLERİ 

TSKB GYO (TSGYO): Türkiye Sınai Kalkınma Bankası’ndan kullanılmış olan 15/10/2021 vadeli 11mn Euro fiyatındaki ve son durum prestijiyle 10,9mn Euro anapara bakiyesi bulunan kredi tıpkı vade ile Türk Lirasına dönülmüştür.

Turk İlaç ve Serum (TRILC): Bulgaristan Sofya’da yerleşik; şirketin Türkiye için tek yetkili temsilcisi olduğu BB-NCIPD LTD. Firmasının üretimi olan T.C Sıhhat Bakanlığı Çocukluk periyodu aşı takviminde yer alan 1 ml ID Enjeksiyonluk Çözelti için liyofilize toz ve çözücü BCG (Tüberküloz) aşısının ruhsatlandırılması için ilgili hazırlık süreçleri tamamlanmış olup T.C. Sıhhat Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Aygıt Kurumu’na ruhsatlandırma yüksek öncelik müracaatında bulunulmuştur.

FAİZ PİYASALARI

Pazartesi günü günü yüklü ortalama fonlama maliyeti %19 düzeyinde yatay seyretti. TCMB dün 71 milyar TL’lik (%19’dan, 7 gün vadeli) haftalık repo ihalesi açtı, toplam fonlama fiyatı ise tamamı haftalık repo ihaleleri kaynaklı 298 milyar TL  oldu.

ABD 10 yıllık hazine tahvillerinin faizi dün güne %1,45 düzeylerinden başlarken, gün içerisinde %1,45-%1,50 bandında hareketin akabinde %1,49 düzeyinden günü kapattı. 

Yurt içi tahvil piyasasında, dün verim eğrisinde günlük bazda kısa vadeli tarafta faizlerde yatay seyir gözlenirken, orta ve uzun vadeli tarafta ise hudutlu değişimler gözlendi. Bu kapsamda, günlük bazda kısa vadeli tarafta faizlerde yatay hareket görülürken, orta vadeli ve uzun vadeli tarafta faizlerde 10 baz puana varan değişimler görüldü. 

GÜNLÜK ÖZET PİYASA BİLGİLERİ

Kaynak Ziraat Yatırım
Hibya Haber Ajansı

Kaynak: Hibya Haber Ajansı