Covid: İtalya’da hükümetin ‘kokteyl aşı’ kararı tartışma yarattı

İtalya’da Covid aşı kampanyasında birinci dozu AstraZeneca yaptıran 60 yaş altı bireylerin ikinci dozu Pfizer ya da Moderna aşısı yaptırmasına yönelik karar baş karışıklığı ve tartışmalara neden oldu.

Hükümetin aşıları karıştırma kararı, AstraZeneca aşısı sonrası birtakım şahıslarda sıra dışı kan pıhtılaşması görülmesi ve ay başında 18 yaşında bir kişinin bu aşıyı yaptırdıktan sonra pıhtılaşma nedeniyle hayatını kaybetmesinin akabinde geldi.

Bilimsel Teknik Komite’nin tavsiyesi üzerine hükümet 11 Haziran’da, AstraZeneca aşısının sırf 60 yaş üzerindekilere yapılması kararı aldı. Bu kararla, daha evvel birinci doz aşıyı AstraZeneca yaptıran 60 yaş altındakilere, ikinci doz olarak Pfizer ya da Moderna aşısı yapılmaya başlandı.

İtalya İlaç Ajansı da hükümetin kararının akabinde geçen hafta, “son haftalarda yayımlanan klinik çalışmalara” dayanarak aşıların karıştırılmasına onay verdi.

İtalya’da birinci dozu AstraZeneca yaptıran 60 yaş altı yaklaşık 1 milyon kişinin bu uygulamadan etkilenmesi bekleniyor. Lakin aşıların karıştırılmasının mümkün tesirlerinin net bilinmemesi üzere telaşlar nedeniyle kimi bireylerin ikinci doz aşı randevusuna gitmemeye başladığı haberleri gelmeye başladı.

Geniş iştirakli koalisyon hükümetinde yer alan çok sağcı Lig Partisi başkanı Matteo Salvini de ihtiyatlı davranılması gerektiğini söyleyerek “Aşıları karıştırmak kokteyl karıştırmaya benzemez” dedi.

Başşehri Napoli olan Campania Bölge Lideri Vincenzo De Luca da reaksiyon gösterdi ve kendi bölgesinde aşıları karıştırmayacaklarını söyledi. De Luca daha sonra aşı karıştırma uygulamasına katılsa da hükümetin aşı kampanyasında bir “iletişim kaosu” yarattığı tenkidinde bulundu.

Getty Images Katanya’daki Diocesan Müzesi, aşı merkezi olarak kullanılıyor.

Milano’daki Humanitas Araştırma Enstitüsü Bilimsel Yöneticisi, İmmünolog Alberto Mantovani ise bu sabah RaiNews haber kanalına yaptığı açıklamada, “Farklı aşıları kullanmak konusunda az data var fakat deneyler devam ediyor. Düzgün bir bağışıklık reaksiyonu elde edilmesini düşünmek mantıklı” dedi. Mantovani, hükümetin 60 yaş altına AstraZeneca aşısı önermemesinin “aşırı ihtiyatlı” davranma isteğinden kaynaklandığını da söyledi.

60 milyon nüfuslu İtalya’da 27 Aralık 2020’de başlayan aşı kampanyasında bugüne kadar 46 milyon bireye en az bir doz aşı yapıldı, her iki dozu yaptıranların sayısı ise 16 milyona yaklaştı. İtalya’da, Pfizer/BioNTech, Moderna, AstraZeneca ve Janssen aşıları kullanılıyor.

Aşı karıştırma kararı esnetildi

Yetkililer, yaz sonundan evvel “toplum bağışıklığını” mümkün kılacak düzeyde geniş bir kitleye aşı yapılmış olmasını hedefliyor. Baş karışıklığı ve telaşlara yol açacak bağlantı kusurları ve belirsizliklerin aşı kampanyasını sekteye uğratmasından da telaş ediliyor.

Bu kaygılar ve tartışmalar üzerine hükümet, birinci olarak 60 yaş altındakilere mecburî kılınan aşı karıştırma uygulamasını esnetme kararı aldı. Başbakan Mario Draghi geçen Cuma günü, aşıları karıştırmak istemeyenlerin hekim tavsiyesi almak kaydıyla ikinci dozu da AstraZeneca yaptırmasına müsaade verileceğini açıkladı.

Draghi’ye iltimas mı geçildi?

Öte yandan Draghi’nin, aşı kampanyasına inanç tazelemek ismine düzenlediği basın toplantısında yaptığı açıklamalar da farklı bir tartışmayı tetikledi. Draghi, kendisinin de birinci dozu AstraZeneca yaptırdığını lakin ikinci dozu Salı günü öbür bir aşı ile tamamlayacağını açıkladı.

İtalyan hükümetinin aşıları karıştırma kararı 60 yaş altı için geçerli olsa da 73 yaşındaki Draghi’nin mevcut kuralların dışına çıkarak özel bir uygulamaya tabi tutulacak olması da yansılara neden oldu.

Getty Images İtalya Başbakanı Mario Draghi

Başbakan Draghi ise birinci doz aşının akabinde yaptırdığı testte antikor düzeyinin düşük çıkması nedeniyle hekiminin ikinci dozu öteki bir aşı tipiyle yapmasını önerdiğini söyledi.

Sıhhat Bakanı Yardımcısı Pierpaolo Sileri bu mevzudaki tenkitlerle ilgili olarak, “Draghi’nin yaptığı seçim, birinci dozunu AstraZeneca yaptırmış olan 60 yaş üstü tüm vatandaşlar için de mümkün kılınmalı” dedi.

Sileri bugün La Stampa gazetesinde yayımlanan söyleşisinde, AstraZeneca aşısının Avrupa İlaç Ajansı tarafından onaylı olduğunu da hatırlattı ve hükümetin aşıları karıştırma konusunda bir bağlantı yanılgısı yaptığını kabul etti.

Aşının yarattığı risk ne seviyede?

AstraZeneca aşısına ait raporlar, aşının kan pıhtılaşması riskinin ‘oldukça seyrek’ görüldüğü tarafında.

İngiltere’de 4 Ocak ile 26 Mayıs ortasındaki bilgilere nazaran, 24,3 milyon şahsa birinci doz, 13,4 milyon bireye ise her iki doz birden AstraZeneca aşısı uygulandı.

Aşının yapıldığı şahıslar ortasında toplam 348 bireyde pıhtılaşma sorunu görüldü. Bu şahıslar ortasında 61 kişi hayatını yitirdi.

Bu datalara nazaran, pıhtılaşma probleminin birinci dozun akabinde bir milyonda 13,6 şahısta görüldüğü ortaya çıkıyor. Bu oran, sıhhat otoritelerine nazaran ‘çok az görülen risk’ olarak tanımlanıyor. Öte yandan, pıhtılaşma sorunu Covid-19 hastalarında bir milyonda 42 şahısta görülüyor.

İngiltere’de Aşılama ve Bağışıklık Komitesi (JCVI), birinci dozu AstraZeneca aşısıyla olan ve rastgele bir pıhtılaşma sorunu yaşamayan herkesin ikinci dozda da tıpkı aşıyı yaptırmasını tavsiye ediyor.

• Avrupa İlaç Ajansı: Sıra dışı kan pıhtılaşması AstraZeneca aşısının az görülen bir yan tesiri
• AB ülkeleri Oxford-AstraZeneca aşısını yapmaya geri dönüyor
• WHO ve EMA: AstraZeneca aşılarını kullanmaya devam edin

Kaynak: T24